Impact op de relatie
Als partners heb je samen een ritme opgebouwd. Je kent elkaar door en door en weet wat je aan elkaar hebt. Maar parkinson kan dat vertrouwde evenwicht verstoren. Wat vanzelf ging, vraagt nu meer aandacht, geduld en afstemming.
Zorg en liefde lopen steeds meer door elkaar. Rollen veranderen, en dat kan verwarrend of zwaar zijn. Toch kun je ook in deze nieuwe fase verbonden blijven. Door open te blijven praten, elkaar ruimte te geven en nieuwe manieren van samen zijn te ontdekken.
Hoe parkinson jullie relatie kan beïnvloeden
Sommige klachten bij parkinson kunnen extra druk geven op de relatie. Hieronder lees je wat je kunt tegenkomen en hoe je hiermee omgaat.
1. Trager denken en praten
Als je partner trager gaat denken of praten, kan dat het contact veranderen. Gesprekken verlopen niet meer zoals vroeger, en dat kan frustrerend zijn voor jullie allebei. Juist dan is geduld belangrijk. Neem de tijd om écht naar elkaar te luisteren, zonder haast. Een rustige omgeving helpt om elkaar beter te begrijpen.
Door in een rustiger tempo met elkaar te praten, kan de verbinding juist verdiepen. Je leert opnieuw afstemmen op elkaar en dat kan je relatie sterker maken.
Lees meer over geheugen, aandacht en denken bij parkinson.
2. Gebrek aan initiatief
Parkinson kan het lastig maken om initiatief te nemen of actief te blijven. Dat lijkt soms op desinteresse, maar het is een direct gevolg van de ziekte. Je partner wil vaak wel, maar het lukt gewoon minder goed om in beweging te komen.
Blijf aanmoedigen, zonder te pushen. Help bij het opstarten en stel samen kleine doelen. Al is het maar een korte wandeling of iets kleins in huis. Door het samen te doen, geef je niet alleen een zetje in de goede richting, maar versterk je ook jullie band.
Ontdek apathie bij parkinson.
3. Depressie
Depressie komt vaak voor bij parkinson en kan invloed hebben op de stemming van je partner. Je merkt misschien dat hij of zij stiller is, teruggetrokken of somber. Dat kan zwaar zijn voor jullie allebei.
Probeer te accepteren dat dit bij de ziekte kan horen. Maar blijf er ook over praten. Openheid geeft ruimte om samen naar oplossingen te zoeken, zoals een gesprek met de arts of een aanpassing van de medicatie.
Ontdek hoe je depressie kunt aanpakken bij parkinson.
4. Ontremming
Sommige medicijnen bij parkinson kunnen gedragsveranderingen veroorzaken, zoals impulsief of ontremd gedrag. Dat kan verwarrend of zelfs schokkend zijn voor jou als partner.
Weet dat dit geen bewuste keuze is, maar een mogelijke bijwerking van de medicatie. Probeer het niet persoonlijk te nemen. Bespreek het samen met de neuroloog. Misschien kan de medicatie worden aangepast.
Lees meer over ontremming en medicatie.
5. Lichamelijke klachten
Pijn, vermoeidheid en andere lichamelijke klachten kunnen bij parkinson elke dag een rol spelen. Je partner kan zich hierdoor terugtrekken of minder willen doen. Dat kan frustrerend zijn, voor jullie allebei.
Probeer er samen open over te praten. Accepteer dat dit soms een fase is waarin minder kan. Door juist te kijken naar wat nog wél lukt, houd je de verbinding sterk. Zo blijf je elkaar steunen en blijft er ruimte voor positieve energie in de relatie.
Ontdek de rol van pijn bij parkinson.
6. Seksuele problemen
Seksuele problemen komen vaak voor bij parkinson. Je partner kan minder zin hebben in seks of moeite ervaren met intimiteit. Dat kan pijnlijk zijn, zeker als je de ander niet meer zo dichtbij voelt als vroeger.
Blijf erover praten, ook als het lastig is. Er zijn vaak wel mogelijkheden om de intimiteit op een andere manier terug te brengen. Denk aan vrijen op momenten dat de medicatie goed werkt, of het gebruik van hulpmiddelen zoals glijmiddel of medicatie. Maar intimiteit hoeft niet altijd seks te zijn. Samen knuffelen, vasthouden of even dicht bij elkaar zijn, kan net zo waardevol zijn.
Lees meer over seksuele problemen bij parkinson.
Ontdek hoe anderen omgaan met parkinson
- Elise 74 jaar (vrouw)
- Getrouwd met Leo (79 jaar), die al 10 jaar parkinson heeft
- Neemt de tijd voor zichzelf om op te laden
Ik doe dit met heel mijn hart, maar het is zoeken naar balans.
Een goed moment om de balans in je relatie te vinden is nu
Als partner wil je zorgen én overeind blijven. Soms schuurt die balans. De gesprekshulp is er om samen inzicht te krijgen in wat voor de persoon met parkinson belangrijk is. Zo wordt het makkelijker om open te praten over zorgen, wensen en wat jullie nodig hebben in het dagelijks leven.
5-5 Regel
Ondanks dat de ziekte van Parkinson voor ieder persoon anders verloopt, wordt in de praktijk vaak gebruik
gemaakt van de 5-5 regel. Dit helpt jou en je arts om alert te blijven op het vorderen van de ziekte. Met deze
regel wordt het volgende bedoeld: wanneer je 5 jaar de ziekte van Parkinson hebt heeft en minimaal 5 keer per
dag hiervoor Levodopa tabletten slikt, heb je een extra bespreekmoment met je arts. Je bespreekt hoeveel uur per
dag het goed gaat (on-momenten), hoeveel last je hebt van te veel medicatie in het bloed (dyskinesieën) of te
weinig (wearing off-moment) en of je last hebt van bijwerkingen van overige medicatie. Ook wordt besproken hoe
vaak “on” en “off” momenten elkaar afwisselen (on-off fluctuaties) en of het effect van je medicijnen nog
voorspelbaar is en hoe belastend dat voor je is. Je bespreek daarna samen of je klachten met je huidige
medicatie voldoende behandeld worden.
Weet je zeker dat je deze site wilt verlaten?
Er wordt in uw browser een nieuw tabblad geopend waarmee u een andere website met aanvullende
informatie kunt bekijken.
AbbVie is niet verantwoordelijk voor de inhoud of links van die website en AbbVie stemt niet zondermeer in met
de links waar die website naar verwijst. Wees u er zich van bewust dat deze andere website mogelijk andere
standaardvoorwaarden heeft en een andere regeling voor de gegevensbescherming hanteert. AbbVie is hier niet voor
verantwoordelijk. Andersom betekent de verwijzing van AbbVie naar deze website NIET dat verdermetparkinson.nl of
AbbVie wordt goedgekeurd door de website waarnaar wordt verwezen.
Ga door
Meer lezen over Eten en voeding bij parkinson.
Meer lezen over Schommelingen in de werking van de medicijnen.
Meer lezen over de 5-5 regel.